Chaotyczny ruch cząstek wokół czarnej dziury


Kolejne animacje ilustrują ruch cząstek w polu grawitacyjnym czarnej dziury.
Ruch ten niekiedy może być chaotyczny ( w sensie chaosu deterministycznego), co ilustruje parametr zwany wykładnikiem Lyapunowa. Oznacza on skalę wykładniczego oddalania się początkowo bliskich siebie orbit. Symulacje przedstawiają trajektorie ruchu cząstek próbnych w przestrzeni fazowej (r-v_r). Cząstki poruszają się wokół nierotującej czarnej dziury o masie M, tworząc cienki dysk, którego wewnętrzny brzeg znajduje się w odległości b=20M. Kliknij na link aby odtworzyć filmik (autor: Petra Sukova). W pierwszym modelu, masa dysku jest równa 1.3 M zaś energia cząstki stopniowo wzrasta.W drugim modelu, energia cząstki jest stała (E=0.947), zaś masa dysku zmienia się. Im większy jest wykładnik Lyapunova (oznaczony kolorem), tym bardziej chaotyczny jest ruch cząstek.

 


by with no comments yet.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>